De Chninkel
Rosinski & Van Hamme
Uitg. Casterman; 134 pl.; zwart-wit

"Zolang de voorouders van onze voorouders zich konden heugen, was Daar een wereld in oorlog geweest." Zo begint De Chninkel, het barokke meesterwerk van konings koppel Rosinski en Van Hamme, die met Thorgal al één van de meest bejubelde en best verkopende series op hun naam hadden staan. In 1988 verscheen het album bij uitgeverij Casterman in de reeks Wordt Vervolgd Romans. Al snel moest het worden herdrukt.
J'on de Chninkel, een Hobbit-achtig wezentje, is een ternauwernood aan de dood ontsnapt slaafje. Het Chninkelvolk behoort tot de laagste kasten op Daar. Op het moment dat J'on denkt zich aan zijn noodlot te hebben onttrokken en vrij te zijn, wordt hij uitverkoren door de Schepper der Werelden. J'on wordt opgedragen vrede te stichten op Daar en het zo van de ondergang te redden. Vanaf dit moment wordt zijn lotsbesteming bepaald door de wereld om hem heen. Geheel tegen zijn zin, want het enige waar hij naar verlangt is een rustig leventje en het bedrijven van de liefde met G'wel, een mooi Chninkel-meisje. Bijgestaan door haar en Bom-Bom de harige Tawal, laat J'on zich leiden door een gedoemde wereld vol legenden en voorhistorische en Bijbelse motieven.
De Chninkel biedt meer dan een meeslepend fantasy-verhaal. De tragiek van het album is een universeel thema. Het individu denkt zijn leven in eigen hand te hebben, maar in werkelijkheid is hij niet meer dan een pion en wordt zijn levensloop geleid door anderen. Dat geldt niet alleen voor J'on. Uiteindelijk blijkt niemand te kunnen ontkomen aan de totaal willekeurige ondergang. Het levert een bijna nihilistisch verhaal op, met enkele komische en ontroerende scènes. Een verhaal, waarin zelfs de christelijke godheid blijkt aangevreten door de kanker. Kanker in de moraal van een zinloos leven.
Van Hamme plaatst deze messias-vertelling in een wereld, zonder helden of overwinnaars. Ondanks gebruik van goedkope sentimenten, laat hij het karakter van de hoofdpersoon zich op een volkomen geloofwaardige manier ontwikkelen. Hierdoor behoort het scenario van De Chninkel tot het betere werk binnen zijn omvangrijke oeuvre. Veel lezers van ons blad hebben bij de inzending van hun lijstjes voor de Top 75 in dit nummer aangegeven, dat zij Rosinski vooral zo hoog waarderen in de tekenaarstop tien, om zijn werk in De Chninkel. In oogstrelend zwart-wit schetst hij het verhaal naar een donderende apotheose. Ook voor hem geldt dat dit Tolkieneske album een hoogtepunt is in zijn carrière. Het resultaat is een indringend boek dat nog vele uren na lezing bij je nagalmt.

Hans van Soest