|
Een contract met God De Amerikaanse stripmaker Will Eisner heeft zich in de veertiger en vijftiger jaren brede erkenning verworven met de avonturen van zijn onconventionele held The Spirit. In 1952 trok Eisner zich terug in de anonimiteit van een eigen produktiemaatschappij en leek hij voor de stripwereld verloren. Niets bleek echter minder waar. Een kwart eeuw later maakte hij een glorieuze come-back met het fraaie A Contract with God ... and other tenement stories. Daarmee introduceerde hij het begrip graphic novel: een strip die meer wil zijn dan een vlot verteld en getekend verhaal.
Alle verhalen in Een Contract met God gaan over mensen die ergens mee
worstelen en tot de onderliggende partij horen. Meestal verkeren ze
maatschappelijk in de onderste lagen en als dat niet het geval is, dan
zitten ze emotioneel of sociaal in de problemen. In het titelverhaal
draait het om de vrome Jood Frimme Hersh, die een contract met God sluit
om zekerheid aan zijn bestaan te geven. Als dit uiteindelijk geen garantie
blijkt te zijn, werpt hij zijn vrome levenswandel van zich. Als door
speculatie rijk geworden man doet hij later alsnog een poging om een
waterdicht contract te sluiten. Op het moment dat dat lijkt te lukken,
grijpt het noodlot (of God) voor de laatste keer onbarmhartig in. Soms lijken de geschiedenissen melodramatisch en Eisner schuwt de heftige
poses niet, maar toch blijft de dramatiek altijd beheersbaar en in dienst
van de vertelling. Op verschillende manieren is het boek revolutionair
- zeker voor de tijd waarin het verscheen. In de vormgeving veroorlooft
Eisner zich tot dan ongekende vrijheden: de lengte van de verhalen varieert,
kaders zijn vaak afwezig en de lettering en vorm van de balloons worden
bewust gebruikt voor de beeld- en sfeervorming. Ook inhoudelijk bewandelt
Eisner ongebaande wegen. Elk verhaal kent steeds nieuwe personages en
met name de episodes in de New-Yorkse huurkazernes bevatten veel autobiografische
elementen. Niet alleen de vernieuwingen bepalen de waarde van Een contract
met God. Vooral de technische vaardigheden, waarmee Eisner hevige emoties
weet vorm te geven, maken het boek tot een hoogtepunt in de stripcultuur.
|
||
